Legitymowanie osób przez ochroniarzy
 Oceń wpis
   
Sobota, żar z nieba się leje, dobry czas, żeby skoczyć do klimatyzowanego centrum handlowego i spędzić tam owocnie parę godzin korzystając z najnowszych promocji i ofert.
Wśród różnych pytań, jakie rodzą się w związku z wizytami ludności w hipermarketach, na pierwszy plan przebija się zagadnienie: czy ochroniarze mogą legitymować klientów?

Sprawa nie jest łatwa. Oczywiście, możemy sięgnąć do art. 36 ust. 1 ustawy o ochronie osób i mienia, aby zapoznać się z pkt 1, zgodnie z którym "1. Pracownik ochrony przy wykonywaniu zadań ochrony osób i mienia w granicach chronionych obiektów i obszarów ma prawo do:
1) ustalania uprawnień do przebywania na obszarach lub w obiektach chronionych oraz legitymowania osób, w celu ustalenia ich tożsamości"
.

Proste? Tylko na pozór. Zwracam uwagę Szanownych Państwa na operator ORAZ (A oraz B), co mogłoby oznaczać, że sytuacja B jest dopuszczalna wyłącznie wówczas, gdy zachodzi sytuacja A, a zatem legitymowanie w celu ustalenia tożsamości dopuszczalne jest wyłącznie wówczas gdy istnieje potrzeba ustalenia uprawnienia konkretnej osoby do przebywania w obiekcie chronionym.
Wniosek taki jest skądinąd uprawniony ze względu na zasady legislacji: jedna norma w jednym przepisie; skoro ust. 1 dzieli się na 5 punktów, zaś ostatni z tych punktów jeszcze dodatkowo na litery (a-d), to nie przez przypadek ustawodawca wpisał ustalanie ORAZ legitymowanie. Czasu i papieru na dołożenie szóstego punktu nie zabrakłoby przecież.

Zaprezentowane powyżej rozumowanie (tzw. żelazna logika Olgierda Rudaka ;-) prowadzi do prostego wniosku: w centrach handlowych ochroniarze nie mogą legitymować klientów, ponieważ nie są wymagane szczególne uprawnienia do przebywania na ich terenie.

Na szczęście (?) ustawodawca oddelegował część uprawnień prawotwórczych do aktów podustawowych, z uprawnienia Rada Ministrów skwapliwie skorzystała (rozporządzenie z 1998 r. w sprawie szczegółowego trybu działań pracowników ochrony, podejmowanych wobec osób znajdujących się w granicach chronionych obiektów i obszarów), i tu czytamy, cytuję w całości, z zachowaniem szyku:

§ 1. Rozporządzenie reguluje szczegółowy tryb działań pracowników
ochrony, polegających na:
1) ustalaniu uprawnień osób do przebywania na obszarach lub w obiektach chronionych,
2) legitymowaniu osób w celu ustalenia ich tożsamości,
3) wzywaniu osób do opuszczenia obszaru lub obiektu, w przypadku stwierdzenia braku uprawnień do przebywania na terenie chronionego obszaru lub obiektu albo stwierdzenia zakłócania porządku,
4) ujęciu osób stwarzających, w sposób oczywisty, bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, a także dla chronionego mienia, w celu niezwłocznego oddania tych osób Policji.


Zatem jak widać w tym przypadku uprawnienie do ustalania uprawnień i legitymowania osób w celu ustalenia tożamości wypadły do różnych przepisów, nie są ze sobą powiązane logicznie bądź funkcjonalnie, stanowią zatem samoistne, oderwane od siebie podstawy do działania przez ochroniarzy. Podkreślają to zresztą par. 2-6 rozporządzenia, określające szczegółowe zasady przeprowadzania tych czynności (ustalanie na podstawie badania przepustki, legitymowanie prawie nie różni się od tego co może policja).
Czytając ów akt wykonawczy na zadane pytanie odpowiadam: tak, ochroniarze mogą legitymować ludzi zawsze, o ile oczywiście znajdujemy się na obszarze chronionym.

Przepisy rozporządzenia są prostsze, budzą mniej wątpliwości, mają jednak pewien feler... feler, na który patrzę na nie przez pryzmat art. 92 ust. 1 oraz art. 188 pkt 3 Konstytucji RP.
Sęk w tym, że legitymowanie, o którym mowa w art. 36 ust. 1 ustawy jest czymś innym, niż legitymowanie w rozumieniu par. 1 rozporządzenia. Jeśli ochroniarze chcą sprawdzić naszą tożsamość w sposób określony z ustawą, to powinni czynić to w związku z uprawnieniem do ustalenia naszego uprawnienia do przebywania w danym miejscu. Centrum handlowe ze swojej natury nie wymaga przepustek, zatem sprawdzanie tożsamości klientów jest po prostu niedopuszczalne.
Gorzej jeśli ochroniarz powoła się - bo tak go nauczą - na rozporządzenie Rady Ministrów. Wówczas okaże się, że legitymować może praktycznie zawsze (tj. w granicach przepisów), aczkolwiek nie jest skrępowany koniecznością ustalenia naszego uprawnienia do przebywania w danym miejscu.

Nie wiem jaka była intencja ustawodawcy, nie wiem kto się pomylił. Wychodząc z założenia, iż ustawodawca jest racjonalny, należy przyjąć, iż rozporządzenie Rady Ministrów z 1998 r. nadaje ochroniarzom uprawnienia dalej idące niż ustawa, co powoduje nieusuwalną (bez ingerencji prawodawcy) niezgodność norm.
Wyjścia są dwa: albo nowelizacja ustawy, która rozbije obecny art. 36 ust. 1 pkt 1 na dwie odrębne normy (i wówczas ochrona będzie mogła podejmować czynności związane z legitymowaniem samoistnie) albo nowelizacja rozporządzenia w taki sposób, aby było ono zgodne z ustawą, a zatem wiązało uprawnienia do sprawdzania tożsamości z koniecznością ustalenia uprawnień do przebywania osób w danym miejscu.

Jest jeszcze trzecie wyjście - oportunizm nakazuje mi wskazać i taki sposób interpretacji rozbieżnych przepisów - czyli można porównać stan prawny z praktyką i przyjąć, że miliony much nie mogą się mylić. W praktyce bowiem - jak się dowiaduję, sam się nigdy z tym nie spotkałem - pracownicy ochrony pozwalają sobie żądać dokumentów od klientów hipermarketów w różnych sytuacjach.
To nie jest dobre rozwiązanie. To działania ochrony powinny być podejmowane w sposób zgodny z przepisami, nie zaś przepisy interpretowane na podstawie praktyki.
Komentarze (27)
Gość w dom... Nielegalny UKE, pirackie radio i...
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |

bezczelna reklama:

Firma Prawnicza Lege Artis
www.LegeArtis.org

O mnie
Olgierd Rudak
Jesteś na stronie czasopisma internetowego "Lege Artis", które ukazywało się od 17 listopada 2006 r. do 16 maja 2014 r.
Najnowsze komentarze
2017-07-07 00:42
btbt:
"Słynne masło roślinne"
za komuny było masło prawdziwe solone w duzych belach na wage wiec nie pisz głupot
2017-07-04 16:50
Judith:
Uważajcie na oszustów sprzedających samochody z UK
Czy ktoś tutaj potrzebuje pożyczki na spłatę długów lub długów, jeśli tak, to wystarczy, aby[...]
2017-05-19 17:26
herk:
88 i 14, liczby przeklęte
kolego, masz powaznie nasrane w bani :) jesli chcesz nam to wmawiac to wypierdalaj do egiptu[...]
2017-05-04 14:33
MĄDRY Z MIASTA:
Dlaczego Citibank zachowuje się jak zwykły phisher?
GŁUPI JASIO(A) ZE WSI, naprawdę jest mi bardzo przykro, że tak po chamsku ludzie traktują twoją[...]
2017-04-08 17:34
MRS VALICIA RENE:
Uważajcie na oszustów sprzedających samochody z UK
Cześć... Jesteś my organizacjĘ ... chrześ cijań sskĘ ... utworzonĘ ..., aby pomóc ludziom w[...]