...zostanie obciążony wszystkimi kosztami...
 Oceń wpis
   

Temat z korespondencji: pracownicy zatrudnieni w jakimś tam przedsiębiorstwie, w jakimś tam mieście (informatorowi winienem zachowanie danych w sekretności -- żelazem niechaj rozpalonym mnie rozrywają, farby nie puszczę) otrzymali listele, informujące ich, że ponieważ skutkiem jarania fajek w miejscach niedozwolonych było włączenie się alarmu ppoż (klimat jak z Różowej Pantery) "w przypadku ustalenia osoby, która spowodowała włączenie się alarmu, zostanie ona obciążona wszystkimi kosztami związanymi z przeprowadzeniem akcji ewakuacyjnej".

Pytanie jest proste: straszą one głupio li tylko i wyśmiać ich można, czy czas się zacząć bać?

Zacznijmy od sprawy chyba podstawowej. Zgodnie z art. 415 kc kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. To podstawowa zasada odpowiedzialności deliktowej (za czyn niedozwolony).
Ogólnie można zatem powiedzieć, iż tak: kto zapali papierosa w miejscu niedozwolonym, przez co spowoduje jakąkolwiek szkodę w majątku innej osoby -- niekoniecznie mówimy tu o spaleniu budynku, wystarczy właśnie ewakuacja, wiążąca się z dezorganizacją pracy -- będzie musiał ponieść tego konsekwencje.

Temat będzie stosunkowo najprostszy w przypadku wyrządzenia szkody w sytuacji, kiedy wyrządzimy szkodę w majątku zarządcy budynku, nie będącym naszym pracodawcą. Wówczas art. 415 kc działa bezpośrednio: poszkodowany idzie do sądu, dostaje wyrok, kieruje go do egzekucji. Nie będzie miał tu zastosowania art. 120 par. 1 kp, albowiem szkoda wyrządzona osobie trzeciej nie będzie pozostawała w związku z wykonywaniem przezeń obowiązków pracowniczych.

z kodeksu pracy:
art. 87 §1 Z wynagrodzenia za pracę - po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych - podlegają potrąceniu tylko następujące należności:
(...)
2) sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne,
(...)
4) kary pieniężne przewidziane w art. 108.
art. 108 §2 Za nieprzestrzeganie przez pracownika przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy lub przepisów przeciwpożarowych, opuszczenie pracy bez usprawiedliwienia, stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwości lub spożywanie alkoholu w czasie pracy - pracodawca może również stosować karę pieniężną.
§ 3. Kara pieniężna za jedno przekroczenie, jak i za każdy dzień nieusprawiedliwionej nieobecności, nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia pracownika, a łącznie kary pieniężne nie mogą przewyższać dziesiątej części wynagrodzenia(...)
art. 114 Pracownik, który wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych ze swej winy wyrządził pracodawcy szkodę, ponosi odpowiedzialność materialną według zasad określonych w przepisach niniejszego rozdziału.
art. 122 Jeżeli pracownik umyślnie wyrządził szkodę, jest obowiązany do jej naprawienia w pełnej wysokości.

Troszkę inaczej będzie jednak, jeśli poszkodowanym właścicielem budynku jest sam pracodawca. Zważywszy, iż palenie tytoniu w miejscu niedozwolonym nie mieści się w pojęciu "niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych" (art. 114 kp), nie sposób stosować innych przepisów ograniczających odpowiedzialność odszkodowawczą pracownika (np. ograniczenie wysokości odszkodowania do 3-miesięcznego wynagrodzenia, skróconego, 1-rocznego okresu przedawnienia roszczeń).
W takim przypadku zastosowanie będzie miał raczej art. 122 kp, w myśl którego umyślne wyrządzenie szkody pracodawcy przez pracownika wiąże się z koniecznością jej naprawienia w pełnej wysokości. (Ważna uwaga: wina umyślna ma także postać zamiaru ewentualnego, czyli sytuacja, gdy sprawca przewiduje możliwość jej powstania i godzi się na to. Papieros poza palarnią odpowiada tej definicji stuprocentowo.)

Dyskusyjnym jest natomiast możliwość zastosowania w takim przypadku generalnych reguł odpowiedzialności (czyli art. 415 kc), nadal bowiem zachowuje doniosłość uchwała Sądu Najwyższego z 29 grudnia 1975 r. (V PZP 13/75) i jej zasadnicza teza, zgodnie z którą "Kodeks pracy wyczerpująco normuje odpowiedzialność materialną pracowników, ustanawiając podstawy tej odpowiedzialności odmiennie od podstaw przyjętych w kodeksie cywilnym. Pracownik ponosi materialną odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną zakładowi pracy na zasadzie winy" (teza I uchwały).
Osobiście uważam, że reguła ta nie powinna mieć zastosowania w przypadku szkody wyrządzonej przez pracownika -- niezależnie od rodzaju jego winy (umyślna, nieumyślna) -- jeśli czyn niedozwolony nie pozostaje w związku z wykonywaniem czynności wynikających ze stosunku pracy. Należy bowiem -- w moim przekonaniu -- rozróżnić np. świadome przekroczenie kompetencji przez pracownika (i tu będzie miał zastosowanie art. 122 kp) oraz szkodę wyrządzoną zupełnie poza sferą pracowniczą (i tu powinno dopuszczać się użycie art. 415 kc).

W każdym jednak przypadku naprawienie szkody wyrządzonej przez pracownika powinno mieć formę cywilizowaną. Nie jest dopuszczalne stosowanie przez pracodawcę jakichkolwiek potrąceń z wynagrodzenia bez zgody zainteresowanego pracownika (odsyłam do tekstu, który jakiś czas temu już o tym napisałem) -- wyjąwszy karę pieniężną za nieprzestrzeganie przepisów BHP i p.poż. (art. 108 par. 2 kp), która jednak nie może przekraczać jednej dniówki pracowniczej, a łącznie -- 10% wynagrodzenia miesięcznego (art. 108 par. 3 kp).
Ważne: kary pieniężne, o których mowa w art. 108 kp nie stanowią ekwiwalentu odszkodowania, zaś ich zapłacenie nie oznacza zwolnienia pracownika z obowiązku naprawienia wyrządzonej szkody. (Warto też mieć na uwadze, że pracodawca może potrącić z wynagrodzenia pracownika, bez jego zgody, kwoty należne tytułem kar pieniężnych -- art. 87 par. 1 pkt 4 kp. Cała reszta wymaga uzyskania tytułu wykonawczego bądź zgody pracownika.)

Reasumując: tak, pracownicy, których działanie wyrządzi szkodę pracodawcy bądź osobie trzeciej, mogą ponieść tego konsekwencje, włącznie z koniecznością zapłacenia odszkodowania. Nie oznacza to jednak bezwarunkowego, nieograniczonego prawa do potrącenia kosztów poniesionych przez pracodawcę wyłącznie na podstawie jednostronnego oświadczenia pracodawcy. W każdym przypadku konieczne będzie bądź uzyskanie od pracownika zgody na potrącenie, bądź skierowanie sprawy do sądu i uzyskanie pozytywnego wyroku zasądzającego naprawienie szkody.

Komentarze (1)
AIG i Austin Powers ;-) "Jako pracownik Skarbu Państwa"...
1 | 2 | 3 | 4 |

bezczelna reklama:

Firma Prawnicza Lege Artis
www.LegeArtis.org

O mnie
Olgierd Rudak
Jesteś na stronie czasopisma internetowego "Lege Artis", które ukazywało się od 17 listopada 2006 r. do 16 maja 2014 r.
Najnowsze komentarze
2017-10-13 06:09
Gina Acampora:
O ochronie wizerunku złodziei
Nazywam się Gina Acampora i rozmawiam dzisiaj jako najszczęśliwszy człowiek na całym dzikim[...]
2017-10-10 01:40
jance:
Uważajcie na oszustów sprzedających samochody z UK
Witam wszystkich, Nazywam się Ketesha Frank, jestem z Alabama, Stanów Zjednoczonych, jestem tu,[...]
2017-10-05 19:48
ArturZpl:
Rekordowe odszkodowanie za spam
Teraz to też my będziemy mogli starać się o odszkodowanie. Szukając informacji na ten temat -[...]
2017-10-02 10:03
CARO CATO:
Uważajcie na oszustów sprzedających samochody z UK
¿Necesita dinero para iniciar un negocio propio ...? ¿Necesita dinero también pagar[...]
2017-09-04 13:15
Walls:
Uważajcie na oszustów sprzedających samochody z UK
Dobry dzień,   Jesteśmy prawowitym, renomowanym rządowym pożyczkodawcą. Jesteśmy firma[...]