Oceń wpis  oddane głosy: 0 / 1

Zgodnie z moimi przypuszczeniami Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów nie podzielił zastrzeżeń UOKiK do postanowień stosowanych przez BRE Bank w zakresie decydowania o wysokości oprocentowania udzielonych kredytów (ściśle, jak piszą media, sprawa dotyczyła kredytów dla posiadaczy MultiKonta, aczkolwiek mechanizm jest przecież identyczny w sprawach mBankowych hipotek).

Zdaniem sądu bank może zmieniać wysokość oprocentowania stosowanego w rozliczeniach z kredytobiorcą, jeśli zmianie ulegają takie wskaźniki jak stawki WIBOR, rentowność bonów skarbowych, stopy NBP, byle tylko oparciem były jasne i znane stronom umowy kryteria, a bank nie wykraczał poza zmiany wartości wskaźników.

art. 385(1) kc § 1
Postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.

art. 69 ust. 1 pr.bankowego
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytuA wszystko dlatego, iż -- jak wyraził sąd w ustnych motywach wyroku -- "Parametry mogące mieć wpływ na oprocentowanie kredytów hipotecznych w BRE Banku są jednoznacznie określone i podane do wiadomości publicznej. Klient może więc wyliczyć, jaka będzie wysokość odsetek". Tymczasem zgodnie z art. 69 ust. 1 prawa bankowego -- jak przytomnie przypomina "Rzepa" -- odsetki od kredytu bankowego są świadczeniem głównym kredytobiorcy (wynagrodzeniem banku), zatem nie jest dopuszczalne uznanie ich za klauzulę abuzywną, o ile ich charakter został sformułowany w sposób jednoznaczny (art. 385(1) par. 1 zd. 2 kc).

Skoro zatem bank jednoznacznie wskazał podstawy służące do obliczenia wysokości odsetek -- przez podstawę nie należy rozumieć wszakże algorytmu służącego do wyliczenia odsetek -- to trudno było oczekiwać, by SOKiK podzielił zastrzeżenia Urzędu.

 Na tapecie jest nadal, jak rozumiem sprawa "starego portfela", jednak nie wydaje mi się, iżby w tej sprawie orzeczenie mogło być odmienne. Dodatkowo może się okazać, że wskutek zaprzestania stosowania postanowień sąd znajdzie podstawy do umorzenia postępowania na podstawie art. 479(39) kpc.
Warto bowiem przypomnieć, że przez "stosowanie praktyk niedozwolonych" rozumie się zawieranie umów o treści zawierającej klauzule abuzywne, nie zaś ich wykonywanie (tak Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 30 listopada 2004 r., VI ACa 399/04, por. wyrok SOKiK z 27 lutego 2009 r., sygn. akt XVII Ama 99/08), co oznacza, że jeśli bank zaprzestał zawierania takich umów w 2006 r., to zarzucić mu stosowania klauzul -- po prostu się nie da.

Natomiast sąd podzielił zdanie UOKiK w kwestii bardzo szeroko zakrojonego obowiązku informowania banku o wszelkich zdarzeniach, które mogą mieć wpływ na wypłacalność kredytobiorcy. Nieostrość takiego postanowienia sprawia, że teoretycznie bank mógłby uznać, iż informacją tego rodzaju jest nieomal każde zdarzenie (na przykład pogorszenie sytuacji biznesowej w branży, w której zatrudniony jest kredytobiorca), co zarazem mogło by dawać asumpt do twierdzenia o niedopełnieniu tej powinności.

Tak czy inaczej to na pewno nie jest koniec tematu, nie wierzę, by UOKiK odpuścił apelację w tak prestiżowej sprawie. Być może za kilka miesięcy będę musiał odszczekać moje mądrości ;-)

PS wyrok SOKiK z 22 października 2009 r., sygn. akt XVII Amc 349/09.